Zabawa to jeden z filarów zdrowia. Dzieciństwo kojarzy się z czasem twórczej zabawy bez chorych ambicji i celów. Dobry oddech jest powiązany ze swobodną, pełną wdzięku ekspresją, która tak nas zachwyca, gdy obserwujemy spontaniczność i lekkość ruchów bawiących się dzieci. Ich nawyki są prawidłowe i nie uległy zakłóceniu.
Współczesny styl życia wpływa na tak wrażliwe i bezbronne istoty, powodując zmianę optymalnego wzorca oddechowego. Szkoda, że zajęcia edukacyjne dla dzieci są często oparte na rywalizacji, a nie doświadczaniu radości. Prowadzi to do wywołanego stresem nadmiernego oddychania, i chronicznej hiperwentylacji, co osłabia odporność i zaburza prawidłowy rozwój aparatu oddechowego i mowy.
Prewencja to najlepsze lekarstwo. Warto wyrobić w sobie nawyk optymalnego oddychania, zanim pojawią się kłopoty takie jak przewlekłe infekcje, zapalenie zatok, astma, alergia, czy problemy z zasypianiem.
Dr Butejko powtarzał dzieciom i rodzicom, że usta są do jedzenia i mówienia, a nos do oddychania. Choć powiedzenie ‘dzieci i ryby głosu nie mają’ jest lekceważące i niewychowawcze, tym niemniej istnieje kilka ważnych powodów, dla których mali ludzie powinny zamknąć usta i oddychać przez nos:
Redukcja infekcji dróg oddechowych, astmy i alergii
Błony śluzowe nosa stanowią naturalny filtr zatrzymujący wdychane bakterie, wirusy i grzyby zanim zdołają dostać się do gardła i oskrzeli. Oddychanie przez nos dodatkowo powoduje ogrzanie i nawilżenie powietrza dzięki czemu szybciej osiąga ono temperaturę ciała nim dotrze do płuc. Jest to szczególnie ważne w przypadku dzieci, które chorują na astmę lub zapadają na częste infekcje dróg oddechowych. Suche i zimne powietrze może podrażniać oskrzela, wywołać ich skurcz i atak duszności.
Piękny uśmiech
Przy prawidłowym napięciu mięśni szczęki i żuchwy, przez większość czasu nasze usta pozostają zamknięte, a język delikatnie spoczywa na górnym podniebieniu. Ciągłe, nienaturalne otwarcie ust i ułożenie języka na dolnym podniebieniu wywołuje osłabienie mięśni aparatu mowy i nie jest objawem rozluźnienia. Dodatkowo język jako dość silny mięsień poprzez swoje właściwe ułożenie pełni rolę ‘naturalnego aparatu ortodontycznego’. Pomaga kształtować szerokie górne podniebienie i dzięki temu tworzyć przestrzeń dla wyrastających zębów. Jeśli nie chcesz wydać majątku na leczenie ortodontyczne dziecka, zadbaj o jego prawidłowe oddychanie i rozwój aparatu mowy.
Smaczny sen i dobry nastrój
Oddychanie przez usta wpływa na jakość snu. Dzieci, które w nocy nie oddychają przez nos mogą doświadczać dolegliwości takich jak bezdech senny czy chrapanie. Brak regeneracji organizmu w trakcie snu prowadzi do zaburzeń nastroju, agresji, stanów lękowych, nadpobudliwości czy depresji. Wypracowanie nawyku delikatnego oddychania przez nos wspiera regenerację organizmu i prawidłowy rozwój dziecka. Dodatkowo, dzieci, które śpią na brzuchu naturalnie redukują nadmierne oddychanie. Zachęcaj dziecko, by układało się w tej pozycji lub spało na boku zamiast na plecach.
Lepsza koncentracja i wyniki w nauce
Dzieci spędzają dużo czasu zatopione w ekranie komputera czy telefonu, co często powoduje niekontrolowane wstrzymywanie oddechu pod wpływem bodźców płynących z wirtualnego świata. Taka reakcja przyczynia się do hiperwentylacji i poważnych problemów z koncentracją. Oddychanie przez nos spowalnia oddech i aktywuje pracę przepony. Delikatny oddech do brzucha pomaga w stymulacji nerwu błędnego, który reguluje pracę przywspółczulnego układu nerwowego odpowiadającego za odpoczynek i regenerację.
Nauka przeponowego oddechu przez nos pomaga maluchom poradzić sobie z trudnymi emocjami. Warto poświęcić chwilę, by dać dzieciom narzędzia pomocne w redukcji stresu i napięcia. Poproś dziecko aby w pozycji leżącej na łóżku lub podłodze oddychało przez nos i napełniało brzuch powietrzem jak balonik. Przy wdechu balonik napełnia się, a przy wydechu maleje. Połóż na brzuchu dziecka ulubioną zabawkę i poproś by zauważyło jak zabawka podnosi się i opada przy oddychaniu przeponowym.
Droga mamo,
poznaj programy ćwiczeń oddechowych dla dzieci:
Metody Butejki opisanej w książce ‘Kto ma nosa do zdrowia’ eksperta i trenera oddechu Patricka McKeown’a
Kursu Uważności i Redukcji Stresu holenderskiej terapeutki Eline Snel, autorki książki ‘Uważność i spokój żabki’
Obserwuj czy twoje dziecko oddycha swobodnie i lekko przez nos!
